Pećina Ravništarka

Pećina «Ravništarka» se nalazi u neposrednoj blizini pećine Ceremošnja, u ataru sela Ravnište. Za turističke posete je potpuno uređena 2007. godine. Do pećine se stiže asfaltnim putem za Ceremošnju, s tim što se na 9 - tom kilometru od Kučeva skreće prema selu Ravnište i putuje još 3 kilometra. Kao i pećina Ceremošnja, i pećina Ravništarka je 2007. godine od strane Zavoda za zaštitu prirode Srbije proglašena za Spomenik prirode, odnosno zaštićeno prirodno dobro.

Na platou iznad pećine izgradnjen je Info-centar, u kome će gostima biti na raspolaganju biletarnica, suvenirnica i restoran sa letnjom baštom. Svečano otvaranje Info-centra održano je 27. avgusta 2008. godine.

Ravništarka spada u red velikih pećina u Srbije. Glavni pećinski kanal je dugačak 501,5.metara, dok je ukupna dužina svih pećinskih kanala 589. metara. Dužina turističke staze kroz pećinu iznosi 560. metara. Kroz Ravništarku protiče potok Ponorac, koji izvire 2. km. uzvodno u manjoj, Bisinoj pećini.

Mada je pećinu Ravništarku još 1894. godine posetio čuveni srpski geograf i naučnik Jovan Cvijić, i on je, kao i lokalni meštani ušao samo u pristupačni, ulazni deo pećine (60-80m). "Ravništarka" je istinski otkrivena tek skoro sto godina kasnije (1980.), kada je par odvažnih seoskih mladića prešlo pećinu od početka do kraja. Speleolozi su kasnije samo krenuli njihovim tragom.

Pećinski nakit Ravništarke je po lepoti ravan onom u Ceremošnji. Za razliku od Ceremošnje, koja je u suštini skup nekoliko velikih dvorana, Ravništarka ima samo jednu pećinsku dvoranu – ’’Crni Dvorac’’. Pečat Ravništarki daje njen glavni kanal, koji liči na gigantski tunel, bogato ukrašen najraznovrsnijim pećinskim nakitom.

Od figura, posebno se izdvajaju Šarac kraljevića Marka, Glavonje i Lepa Ravništarka, koja je ujedno i amblem pećine.

Speleološke karakteristike

Kao rečna pećina, Ravništarka je siromašna podnim nakitom, ali zato vrlo bogata tavaničnim i zidnim nakitom. U pećini je temperatura 8C - 10C. Ulaz u pećinu se nalazi na nadmorskoj visini od 406,6 m.

U morfospeleološkom pogledu, u Ravništarki je izdvojeno 9 celina:

- Savin kanal. Počinje od ulaza u pećinu, dugačak je 88 m i siromašan je pećinskim nakitom.

- Omladinski kanal. Dugačak je 72,5 m, a od pećinskog nakita posebno se izdvaja: Rudonja – masivna bigrena polulopta, Odžaklija - prostran saliv koji liči na otvoreno ognjište u starim kućama.

- Labudovo jezero. Dužina iznosi 126,5 m. Ova celina je dobila ime po malom jezeru i figuri na njemu, koja liči na labuda. Posebno lepa je kolona stubova, nazvana Vile jezerkinje. Lepotom se izdvaja i Harfa – sklop draperija i stalagmita, koji podseće na ovaj instrument. Pažnju privlači i Đavo – masivni stalagmit, rđaste boje s rogom na glave. Ipak, posebno se izdvaja amblem pećine, Lepa Ravništarka – vanredno oblikovan sistem zidnih ukrasa od belog kristalnog kalcita.

- Beli dvorac, dugačak je 37 m, a sa sporednim kanalom 44 m. Beli dvorac je dobio takav naziv jer neodoljivo podseća na građevine iz bajke. Snežnobela tavanica sa koje visi šuma masivnih stalaktita, od kojih mnogi prelaze dužinu od 6 m, ostavlja vrlo snažan utisak. U ovom dvorcu kao da živi ukleti princ, koji očekuje lepu princezu, svog spasioca. Posebno je lep Snežanin balkon – snežnobela školjka koja počinje na visini od 3,5 m. U drugom delu Belog dvorca nalazi se Šarac kraljevića Marka - velika figura konja koji lebi pod tavanicom. Ova figura podseća i na zmaja, koji kao da drži u zatočeništvu ukletog princa.

- Leopardov kanal je dugačak 16,5 m i nastavlja se na Beli dvorac. Ime je dobio po čudnim šarama na tavanici i zidovima, koje liče na leopardovo krzno. Ovde se nalazi Devičanski kladenac, interesantna morfološko-hidrografska pojava. U pitanju je izvor iz koga kroz uzanu pukotinu, pod pritiskom izbija voda vertikalno i šišti, rasprskavajući se o stenu iznad sebe. Izvor je, inače, aktivan samo u vlažnom periodu godine (do sredine proleća).

- Crni dvorac, koji je dugačak 43 m, predstavlja klasičnu pećinsku dvoranu prosečne širine oko 20 m i visine 12 m. Dobio je ime po crnim stenama, koje su na pojedinim pravcima prošarane belim kalcitnim oblicima. Dvorana deluje tajanstveno. Kao da je upravo ovde živela zla vila, koja je začarala Beli dvorac i lepog princa – njegovog gospodara. Tako je bilo sve dok Ravništarci nisu ušli u Dvorac i oterali vilu u najmračnije dubine pećine.

U Crnom dvorcu se nalazi jedna vrlo lepa kompozicija nazvana Ikonostas, prava čipka u kamenu – snežnobeli nakit svih vrsta na crnoj podlozi. Ispred Ikonostasa nalazi se figura Iguman, koja neodoljivo podseća na monaha koji drži propoved.

- Izvorski kanal. Dugačak je 72 m. Pažnju privlači prirodni most na kome je obris neobične figure, koja je izgledom negde između profila slona i miša. Zatim se nailazi na Glavonje - grupu stalagmita neobičnog oblikaje nadkriljuje vanredno izatkana pećinska draperija.

- Mali beli dvorac. Slepi kanal, dugačak 17 metara koji ima oblik manje dvorane. Posebna je lepa grupa stalagmita I stalaktita nazvana Zbeg.

- Dušanove galerije. Poslednja celina Ravništarke. Dobila je ime po Dušanu Nedeljkoviću, čoveku zaslužnom za izgradnju puteva i druge infrastrukture, čime su pećine Ceremošnja i Ravništarka postale dostupne posetiocima. Predstavlja stariji, suvi pećinski sistem koji se dodiruje sa glavnim pećinskim kanalom. Prvih 15. matara predstavlja jedan kanal, koji se zatim razdvaja na dva kanala, od kojih se levim, dužim kanalom (40.metara) stiže do izlaza iz pećine.